Built Environment (Architectuur) - Afstudeeropdracht

Klimaatadaptief en flexibel wonen

Jim Commandeur & Roy van Katwijk

Hoofdvraag

Hoe kunnen woningen en woonruimtes zo worden ontworpen dat bewoners hun leefruimte zelf flexibel kunnen aanpassen aan verschillende klimaatomstandigheden en gebruikssituaties, met als doel klimaatstress te verminderen, het wooncomfort te vergroten en efficiënter om te gaan met energie en ruimte?

Aanpak

Onze aanpak was gericht op het ontwerpen van een installatieloos woongebouw op het Hembrugterrein in Zaandam, waarin bewoners zelf hun leefomgeving kunnen aanpassen aan het klimaat en hun dagelijkse gebruik, zonder afhankelijk te zijn van mechanische installaties. Hiervoor hebben we het ontwerp opgebouwd uit drie lagen. De eerste laag vormt de statische basis: een compacte CLT-hoofddraagconstructie met een doordachte oriëntatie en vaste overstekken die zorgen voor een goed binnenklimaat. Daarboven hebben we een semi-dynamische seizoenslaag ontworpen, bestaande uit een atrium met een regelbaar glasdak en een gedeeltelijk open plint, zodat het gebouw zich kan aanpassen aan wisselende seizoensomstandigheden. Tot slot hebben we een dynamische daglaag toegevoegd met een verschuifbare wand voorzien van een PCM-kern en beweegbare zonwering, waarmee bewoners het binnenklimaat gedurende de dag actief kunnen beïnvloeden. In ons ontwerp staat gebruikerscontrole centraal. We zien dit niet als een extra functie, maar als een fundamenteel ontwerpprincipe. Door bewoners zelf invloed te geven op hun woonomgeving ontstaat niet alleen een beter aanpasbaar gebouw, maar ook een groter gevoel van comfort en autonomie, los van de technische prestaties van het gebouw.

Resultaat

Een passieve, robuuste basis gecombineerd met bewonersgestuurde flexibiliteit. De woning beweegt mee met seizoen en dag, en haalt comfort uit ontwerp in plaats van techniek.
Terug